Anaksymander z Miletu<\/strong> jest traktowany powszechnie jako jeden z Jo\u0144skich Filozof\u00f3w Przyrody. Chcia\u0142bym zaprezentowa\u0107 Anaksymandra jako my\u015bliciela szczeg\u00f3lnie wa\u017cnego dla rozwoju pewnego poj\u0119cia informacji, kt\u00f3re mo\u017cna by uj\u0105\u0107 jako ograniczanie chaosu. Informacja tak przedstawiona by\u0142aby w\u0142asno\u015bci\u0105 \u015bwiata z jednej strony (\u015bwiat jako uporz\u0105dkowany uk\u0142ad), z drugiej \u2013 co niemniej wa\u017cne \u2013 w\u0142asno\u015bci\u0105 my\u015blenia o \u015bwiecie (my\u015blenie jako porz\u0105dkowanie).<\/p>\n Anaksymander kontynuuje my\u015blenie swojego \u2013 najprawdopodobniej \u2013 bezpo\u015bredniego nauczyciela Talesa, podejmuj\u0105c pytanie o pra-zasad\u0119 (arche – <\/em>gr. \u1f00\u03c1\u03c7\u03ae). Porzuca jednak my\u015blenie sk\u0142adnikami, arche<\/em> nie jest ju\u017c empirycznie obserwowalnym sk\u0142adnikiem rzeczy. Anaksymander postuluje arche<\/em> jako apeiron <\/em>(gr. \u03c4\u1f78 \u1f04\u03c0\u03b5\u03b9\u03c1\u03bf\u03bd) . S\u0142owo apeiron<\/em> mo\u017cemy t\u0142umaczy\u0107 jako bezkres; to, co niesko\u0144czone; rodzaj pierwotnego chaosu, w kt\u00f3rym nic nie jest jeszcze odr\u00f3\u017cnione od czegokolwiek innego. Apeiron<\/em> jest \u015brodowiskiem ca\u0142kowitego braku przeciwie\u0144stw, transcendentaln\u0105 matryc\u0105 na bazie kt\u00f3rej realizuj\u0105 si\u0119 mo\u017cliwe wszech\u015bwiaty (\u201emodel kosmologiczny\u201d Anaksymandra postulowa\u0142 wielo\u015b\u0107 istniej\u0105cych wszech\u015bwiat\u00f3w). Jest sytuacj\u0105 pierwotnego niezr\u00f3\u017cnicowania. Z niego dopiero wy\u0142ania si\u0119 ka\u017cdy wszech\u015bwiat i do niego tak\u017ce powraca. Anaksymander przedstawia zatem strategi\u0119 t\u0142umaczenia rzeczywisto\u015bci widzialnej za pomoc\u0105 arche<\/em>, kt\u00f3re widzialne nie jest. My\u015blenie naukowe staje si\u0119 tu coraz bardziej abstrakcyjne, bowiem o ile u Talesa woda-arche<\/em> to po prostu empirycznie obserwowalna woda (nie jest to boski Okeanos), a pe\u0142ni ona rol\u0119 ostatecznego substratu rzeczywisto\u015bci, o tyle u Anaksymandra apeirion<\/em> jest jedynie aprioryczn\u0105 hipotez\u0105 i jako taki nale\u017cy do porz\u0105dku logosu<\/em>, porz\u0105dku jedynie my\u015blowo ujmowalnego.<\/p>\n Apeiron<\/em> jest pierwotnym chaosem. Dope\u0142nieniem apeironu<\/em> jest peras<\/em> (gr. \u03a0\u03ad\u03c1\u03b1\u03c2) \u2013 kres, koniec, granica. To, co istnieje jest wypadkow\u0105 chaosu i granicy, jest ograniczonym chaosem. Uk\u0142ady uporz\u0105dkowane s\u0105 najmniej prawdopodobne, zatem stan stabilny, istnienie wzgl\u0119dnie stabilne zmieniaj\u0105cej si\u0119 ca\u0142o\u015bci, zgodnie z intuicj\u0105 Anaksymandra jest lokalne i tymczasowe. Natomiast sprawiedliwo\u015b\u0107 wymaga, aby to co powsta\u0142o (wszech\u015bwiat), wy\u0142aniaj\u0105c si\u0119 z chaosu, poprzez faz\u0119 wzgl\u0119dnej stabilizacji, zapad\u0142o si\u0119 powt\u00f3rnie w apeiron<\/em>. Byt bowiem jest niesprawiedliwo\u015bci\u0105. Ten w\u0105tek, cho\u0107 niew\u0105tpliwie oryginalny, sygnalizuj\u0119 tylko i nie b\u0119d\u0119 go w dalszej cz\u0119\u015bci omawia\u0142. Hipoteza Anaksymandra, kt\u00f3r\u0105 wst\u0119pnie nazw\u0119 kosmologiczn\u0105 jest za to niew\u0105tpliwie istotna dla naszych rozwa\u017ca\u0144. Dla wszelkich uk\u0142ad\u00f3w istnieje niejawna podstawa przejawiania si\u0119, kt\u00f3r\u0105 jest apeiron<\/em>, nie tyle byt, co arche<\/em> wszelkiego bytu. Ka\u017cdy istniej\u0105cy uk\u0142ad jest natomiast uk\u0142adem wzgl\u0119dnie uporz\u0105dkowanym. Ilo\u015b\u0107 informacji wzrasta wraz z generowanym porz\u0105dkiem, wraz z ogarnianiem chaosu.<\/p>\n Z perspektywy tego, jaki jest \u015bwiat mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce informacja (ograniczanie chaosu) generuje porz\u0105dek. Generuje zatem cech\u0119 konstytutywn\u0105 wszelkiego bytu mog\u0105cego uchodzi\u0107 za wszech\u015bwiat lub byt wewn\u0105trz\u015bwiatowy (cz\u0119\u015b\u0107 wszech\u015bwiata). Ciekaw\u0105 konsekwencj\u0105 z perspektywy wiedzy o \u015bwiecie, jest to, \u017ce byt jest nam znany<\/em> dzi\u0119ki uporz\u0105dkowaniu. My\u015blenie dzia\u0142a na ca\u0142o\u015bciach i cz\u0119\u015bciach uporz\u0105dkowanych. Zatem aperion<\/em> przestawia si\u0119 jako aprioryczna hipoteza omawiaj\u0105ca \u201ezerowy stopie\u0144\u201d uporz\u0105dkowania, a peras <\/em>natomiast to czysta granica, r\u00f3wnie jak chaos nieobserwowalna i jako taka w spos\u00f3b aprioryczny omawiaj\u0105ca stopie\u0144 maksymalny uporz\u0105dkowania. Czystego chaosu i czystej granicy nikt nigdy nie widzia\u0142. To co znamy jest wynikiem wzajemnego oddzia\u0142ywania obu. Informacja jako ograniczanie chaosu ma zatem r\u00f3wnie\u017c sw\u00f3j wymiar epistemologiczny. Wiedza zostaje w spos\u00f3b krytyczny ograniczona poprzez apeiron<\/em> i peras<\/em>. O tym jaki jest chaos nie mo\u017cemy wiedzie\u0107, za to kiedy o nim m\u00f3wimy charakteryzujemy go z perspektywy znanego \u015bwiata poprzez u\u017cycie negacji (nie-sko\u0144czony, nie-uporz\u0105dkowany, etc.). Czysta granica, to z kolei idea\u0142. Idea\u0142 do dzi\u015b odnajdowany w postulatach filozof\u00f3w i pe\u0142ni\u0105cy rol\u0119 normy w procesie d\u0105\u017cenia do ca\u0142kowitego uporz\u0105dkowania, mog\u0105cy wyst\u0119powa\u0107 w r\u00f3\u017cnych wersjach, na przyk\u0142ad jako postulat jasno\u015bci i wyra\u017ano\u015bci (Kartezjusz), czy te\u017c postulat dokonania ca\u0142kowitej analizy logicznej (Wittgenstein). Powy\u017csze poj\u0119cie informacji ma zastosowanie nie tylko w naukach \u015bcis\u0142ych, ale tak\u017ce np. w psychologii.<\/p>\n Oba istotne w\u0105tki dla tak przedstawionego poj\u0119cia informacji mo\u017cna znale\u017a\u0107 ju\u017c u Anaksymandra. My\u015bliciel ten, jak s\u0105dz\u0119, zas\u0142uguje zatem na zasygnalizowanie roli inicjatora wskazanej wersji poj\u0119cia informacji. M\u00f3j komunikat ma by\u0107 pr\u00f3ba spe\u0142nienia tego postulatu.<\/p>\n BIBLIOGRAFIA:<\/p>\n INTERNETOWE MATERIA\u0141Y DO DYSKUSJI<\/strong><\/p>\n 1) Informacja jako wsp\u00f3\u0142czesne arche (wpis w blogu Cafe Aleph)<\/a>? Anaksymander z Miletu jest traktowany powszechnie jako jeden z Jo\u0144skich Filozof\u00f3w Przyrody. Chcia\u0142bym zaprezentowa\u0107 Anaksymandra jako my\u015bliciela szczeg\u00f3lnie wa\u017cnego dla rozwoju pewnego poj\u0119cia informacji, kt\u00f3re mo\u017cna by uj\u0105\u0107 jako ograniczanie chaosu. Informacja tak przedstawiona by\u0142aby w\u0142asno\u015bci\u0105 \u015bwiata z jednej strony … Czytaj dalej \n
\n[dyskusj\u0119 nad referatem prosimy prowadzi\u0107 tutaj, a nie w blogu CA]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"